Ergonomi – Giriş Dersi – Ergonomik Risk

Ergonomiye Giriş – Ergonomik Risk

Bu yazımızda ister ergonomi ile ilgilenin isterseniz bu alana yeni ilgi duyanlar arasında olun, ergonominin ne olduğunu ve temel ilkelerinin nasıl uygulanabileceği konusunda geniş bir bakış açısı edineceksiniz. En azından sosyal bir ortamda ergonominin ne olduğunu açıklayabileceksiniz. En iyi ihtimalle, ergonomi alanının, iş yerinde ve evde hayatımızı ne kadar derinden etkilediğini görmeye başlayacaksınız.

Ergonomi Kısaca Tanımı

Uluslararası Ergonomi Derneği’ne göre ergonominin tanımı şöyledir:

Ergonomi (veya insan faktörleri), insanlar ve bir sistemin diğer unsurları arasındaki etkileşimlerin anlaşılmasıyla ilgili bilimsel disiplindir ve insan refahını ve genel sistemi optimize etmek için tasarım için teori, ilke, veri ve yöntemleri uygulayan bir meslektir.

International Ergonomics Association

Ergonomi kelimesi, iş anlamına gelen Yunanca “ergon” ve yasalar anlamına gelen “nomos” kelimesinden gelir. Türkçe’ye “çalışma yasaları” veya “iş bilimi” olarak çevirilebilir. İyi ergonomik tasarım, iş ile çalışan arasındaki uyumsuzlukları ortadan kaldırır ve optimum çalışma ortamını yaratır.

Ergonomi, çalışma ortamı ile işçi arasındaki etkileşimi optimize etmek için birçok disiplinden yararlanır.

Disiplinler

insan ergonomisi
  • Antropometri
  • Biyomekanik
  • Makine Mühendisliği
  • Endüstri Mühendisliği
  • Endüstriyel Tasarım
  • Bilgi tasarımı
  • Kinesiyoloji
  • Fizyoloji Psikoloji

Ergonomi Uzmanlık Alanları

Uluslararası Ergonomi Derneği‘ne göre, ergonominin üç ana alanı vardır: fiziksel, bilişsel ve örgütsel.

Fiziksel Ergonomi

Fiziksel ergonomi, fiziksel aktivite ile ilgili oldukları için insanın anatomik, antropometrik, fizyolojik ve biyomekanik özellikleriyle ilgilidir.

Bu, işyerlerinde en çok ilgilendiğimiz ergonomi alanıdır ve bu sitedeki içeriğin çoğu, işyeri ergonomisine odaklanmıştır.

İşyeri Ergonomisi

İşyeri koşullarını ve işi, çalışanın yeteneklerine uydurma bilimidir. Ergonomi, bir dizi problemin üstesinden gelmek için bir yaklaşım veya çözümdür. Çözüme ulaştırdığı konuları arasında işle ilgili kas-iskelet bozuklukları da vardır.

Özünde, işyeri ergonomisi gerçekten daha iyi bir iş yeri inşa etmekle ilgilidir. İşler insanların yetenekleriyle eşleşecek şekilde tasarlandığında, daha iyi iş üretilmesi ve bunu yapan kişi için daha iyi bir deneyimle sonuçlanır.

Bu bakış açısı sayesinde ergonomi birçok alanda değer yaratır. Çalışanlarınız için ve işletmeniz için iyi bir uygulama örneğidir.

Ergonominin Faydaları

  • Daha düşük maliyetler
  • Daha yüksek üretkenlik
  • Geliştirilmiş çalışan bağlılığı
  • Daha iyi ürün kalitesi
  • Daha iyi güvenlik kültürü
  • Ergonomi iyileştirme süreci, ergonomik tehlikeleri sistematik olarak tanımlar ve risk faktörlerini ölçülebilir şekilde azaltmak için mühendislik ve idari kontrol önlemlerini devreye alır.

Ergonomi Süreci

Değerlendirme Riski: Ergonomik bir değerlendirme yapmak, ergonomi sürecinin temel bir unsurudur. Ergonomik iyileştirme çabalarınız, kas-iskelet bozukluğu (MSD) risk faktörleri için işyerinizdeki işleri etkili bir şekilde değerlendiremeden asla işe yaramayacaktır.

İyileştirmeleri Planlayın: Ergonomi sürecinin temel amacı, işyerinizde riski azaltan değişiklikler yapmaktır. Ölçekli değişiklikler yapmak, iyileştirilecek işlerin önceliklendirilmesini, etkili iyileştirme fikirlerinin tanımlanmasını ve iyileştirme projelerinin maliyetinin gerekçelendirilmesini içeren önemli bir planlama çabası gerektirir.

İlerlemeyi Ölçün: Ölçüm, başarılı bir sürekli iyileştirme sürecinin önemli bir bileşenidir. Yüksek performanslı ergonomi programları, hem öncü hem de gecikmeli göstergeler kullanılarak sürekli olarak ölçülür.

Çözümleri Ölçeklendirin: İş gücünüzü eğitmek, riski değerlendirmek, iyileştirmeleri planlamak, ilerlemeyi ölçmek ve yeni iş süreçleri tasarlamak için ortak bir araç seti oluşturarak, kuruluşunuz genelinde en iyi ergonomi uygulamalarını ölçeklendirebileceksiniz.

Bilişsel Ergonomi

Bilişsel ergonomi, insanlar arasındaki etkileşim unsurları olan algılama, hafıza, akıl yürütme ve motor tepki gibi zihinsel süreçlerle ilgilidir.

İlgili konuları:

  • zihinsel iş yükü
  • karar verme
  • yetenekli performans
  • insan bilgisayar etkileşimi
  • insan güvenilirliği
  • iş stresi
  • insan sistemi tasarımıyla ilgili olabileceği için eğitim

Örgütsel Ergonomi

Örgütsel ergonomi, örgütsel yapıları, politikaları ve süreçleri dahil olmak üzere sosyoteknik sistemlerin optimizasyonu ile ilgilidir.

İlgili konuları:

  • iletişim
  • mürettebat kaynak yönetimi
  • iş tasarımı
  • çalışma zamanlarının tasarımı
  • takım çalışması
  • katılımcı tasarım
  • topluluk ergonomisi
  • ortak çalışma
  • yeni iş paradigmaları
  • sanal organizasyonlar
  • tele-çalışma
  • Kalite Yönetimi